ទីក្រុងកាន់ថូ ប្រទេសវៀតណាម (24 កក្កដា 2026) – ខណៈដែលបណ្តាប្រទេសទូទាំងអាស៊ី និងប៉ាស៊ីហ្វិកកំពុងពន្លឿនការសម្របសម្រួលសន្តិសុខស្បៀងជាមួយនឹងការប្តេជ្ញាចិត្តអាកាសធាតុសកល ដែនដីសណ្ដទន្លេមេគង្គរបស់ប្រទេសវៀតណាមកំពុងលេចធ្លោជាតំបន់សាកល្បងដ៏សំខាន់សម្រាប់កសិកម្មដែលអាចពង្រីកបាន និងមានការបញ្ចេញឧស្ម័នទាប។ ការជួបជុំថ្មីៗរបស់ប្រតិភូអន្តរជាតិមកពី 15 ប្រទេស នៅសហករណ៍កសិកម្ម Tien Thuan ក្នុងទីក្រុងកាន់ថូ បានបញ្ជាក់ពីសន្ទុះសកលដែលកំពុងកើនឡើង៖ ការប្រែក្លាយការផលិតស្រូវប្រកបដោយនិរន្តរភាពពីគម្រោងសាកល្បងក្នុងតំបន់ ទៅជាគំនិតផ្តួចផ្តើមយុទ្ធសាស្ត្រខ្នាតធំដែលដឹកនាំដោយប្រទេសនីមួយៗ។

ដំណើរទស្សនកិច្ចនៅទីវាលនេះបានបង្ហាញគំនិតផ្តួចផ្តើមជាតិសំខាន់ពីរ៖ គំរូផលិតកម្មស្រូវគុណភាពខ្ពស់ ការបញ្ចេញឧស្ម័នទាប លើផ្ទៃដីមួយលានហិកតា (1Mha) និងគំរូសេដ្ឋកិច្ចវិលជុំផ្អែកលើចំបើងស្រូវ។

ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានរៀបចំរួមគ្នាដោយ International Rice Research Institute (IRRI), Viet Nam Academy of Agricultural Sciences (VAAS), Asian Food and Agriculture Cooperation Initiative (AFACI), Cuu Long Delta Rice Research Institute (CLRRI), Rural Development Administration–AFACI Program (សាធារណរដ្ឋកូរ៉េ) និង Food and Fertilizer Technology Center for the Asian and Pacific Region (FFTC-ASPAC)។

ដំណើរទស្សនកិច្ចនេះបានបង្ហាញទីក្រុងកាន់ថូជាតំបន់គំរូសម្រាប់កសិកម្មបញ្ចេញឧស្ម័នទាប ខណៈពេលដែលផ្តល់ជាវេទិកាដល់អ្នកស្រាវជ្រាវ អ្នកបង្កើតគោលនយោបាយ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិ ក្នុងការផ្លាស់ប្តូរចំណេះដឹងអំពីការកាត់បន្ថយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ និងបច្ចេកវិទ្យាឆ្លាតវៃផ្នែកអាកាសធាតុ។

ក្នុងអំឡុងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅទីវាល អ្នកចូលរួមបានសង្កេតឃើញការអនុវត្តប្រកបដោយនិរន្តរភាពនៅក្នុងស្រែស្រូវមូលដ្ឋាន។

បន្ទាប់ពីរដូវសាកល្បងជោគជ័យចំនួនបី គឺ Summer–Autumn 2024, Autumn–Winter 2024 និង Winter–Spring 2024–2025 សហករណ៍កសិកម្ម Tien Thuan បានពង្រីកផ្ទៃដីកសិកម្មបញ្ចេញឧស្ម័នទាបពី 50 ហិកតា ទៅ 120 ហិកតា នេះបើយោងតាមនាយកសហករណ៍ លោក Nguyen Cao Khai។

លោក Thai Thanh Tan អនុប្រធាននាយកដ្ឋានរងផលិតកម្មដំណាំ និងការពាររុក្ខជាតិ នៃទីក្រុងកាន់ថូ បានបង្ហាញទិន្នន័យដែលបញ្ជាក់ពីអត្ថប្រយោជន៍ជាក់ស្តែងរបស់គំរូ 1Mha បើប្រៀបធៀបនឹងការអនុវត្តបែបប្រពៃណី។ គំនិតផ្តួចផ្តើមនេះបានកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ធនធានយ៉ាងច្រើន ដោយកាត់បន្ថយជីអាសូតប្រហែល 30% ទឹកស្រោចស្រព 20–30% និងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត 25% ខណៈពេលដែលកែលម្អអត្រាពូជឱ្យនៅត្រឹម 60 គីឡូក្រាមក្នុងមួយហិកតា។ ការសន្សំធាតុចូលទាំងនេះបានផ្តល់លទ្ធផលល្អនៅក្នុងស្រែ ដោយទិន្នផលស្រូវកើនឡើងប្រហែល 7% ដែលជំរុញឱ្យប្រាក់ចំណេញសរុបរបស់កសិករក្នុងតំបន់កើនឡើង 20%។ ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីផលប៉ះពាល់នៃការបង្ហាញនេះ លោក Tan បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ដំណើរទស្សនកិច្ចនេះបានផ្តល់វេទិកាដ៏សំខាន់មួយដើម្បីបង្ហាញសមិទ្ធផលរបស់វៀតណាមក្នុងការផលិតស្រូវប្រកបដោយនិរន្តរភាព ខណៈពេលជំរុញការផ្លាស់ប្តូរចំណេះដឹងជាសកលស្តីពីការសម្របខ្លួនទៅនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។

លើសពីការគ្រប់គ្រងនៅក្នុងស្រែ ប្រតិភូទាំងឡាយក៏បានស្វែងយល់អំពីរបៀបដែល IRRI និងដៃគូមូលដ្ឋានកំពុងជួយកសិករបំលែងកាកសំណល់កសិកម្មឱ្យមានតម្លៃសេដ្ឋកិច្ច។

តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាប្រមូលចំបើងដោយម៉ាស៊ីន ដែលគាំទ្រដោយ IRRI កសិករបច្ចុប្បន្នអាចប្រមូលចំបើងស្រូវដែលនៅសល់ក្រោយការប្រមូលផល ជំនួសឱ្យការដុតវានៅលើស្រែ។ កសិករមូលដ្ឋានត្រូវបានបណ្តុះបណ្តាលអំពីការដាំផ្សិតតាមរដូវ ដោយប្រើទាំងប្រព័ន្ធនៅទីវាលបើកចំហ និងប្រព័ន្ធក្នុងអគារ។

បន្ទាប់ពីការប្រមូលផលផ្សិត សំណល់ស្រទាប់ដាំផ្សិតដែលបានប្រើរួចត្រូវបានយកទៅធ្វើជាជីកំប៉ុស ហើយប្រើឡើងវិញលើដំណាំស្រូវ និងដំណាំសាកវប្បកម្មជាជីសរីរាង្គ។ វិធីសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចវិលជុំនេះបង្កើតចំណូលបន្ថែមចំនួន 5–6 លានដុងវៀតណាម (USD 190-228) ក្នុងមួយហិកតា ក្នុងមួយដំណាំ សម្រាប់គ្រួសារកសិករដែលចូលរួម ខណៈពេលដែលកាត់បន្ថយយ៉ាងខ្លាំងនូវការបញ្ចេញឧស្ម័នពីការដុតក្នុងស្រែ។

ពេញមួយដំណើរទស្សនកិច្ច ប្រតិភូបានពិភាក្សាអំពីសមាសភាគស្នូលនៃគោលការណ៍ណែនាំបច្ចេកទេស 1Mha រួមមាន៖ ការជ្រើសរើសពូជស្រូវដែលមានទិន្នផលខ្ពស់ និងធន់ទ្រាំល្អ ការគ្រប់គ្រងសារធាតុចិញ្ចឹមដោយភាពជាក់លាក់ និងការកាត់បន្ថយអត្រាពូជ បច្ចេកទេសគ្រប់គ្រងទឹក Alternate Wetting and Drying និងពិធីការតាមដានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់សម្រាប់ការគ្រប់គ្រងចំបើងស្រូវ។

សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមអំពីព្រឹត្តិការណ៍ សូមចូលទស្សនា៖

https://www.fftc.org.tw/news/1528

https://www.irri.org/news-and-events/news/international-delegates-explore-high-quality-low-emission-rice-production-and